Filosofische reflectie op wetenschappelijke modellen van de mens

Deze cursus maakt deel uit van het verdiepingspakket en minor Wat is de mens.

Voor studenten LAS en TCS die deze cursus volgen als deel van het kernpakket van hun hoofdrichting geldt een verplichte voorbereiding. Informatie: https://tcs.sites.uu.nl/

Al sinds de 16e eeuw wordt het gedrag van de mens en de menselijke rationaliteit ook met exacte, wetenschappelijke methodes bestudeerd, o.a. in de anatomie en fysiologie, (neuro-)psychologie, (evolutie)biologie, wiskunde en economie (spel- en beslistheorie), en cognitive science (artificiële intelligentie). Deze modellen staan vaak op gespannen voet met het beeld van de mens als een wezen dat zijn denken en handelen bewust baseert op redenen die hij zelf kent en kiest. De alledaagse verklaringen die we van ons eigen gedrag geven, zo wordt vaak geconcludeerd, zijn onwaar, of op zijn minst onvolledig. In deze cursus onderzoeken we de filosofische vooronderstellingen en consequenties van deze wetenschappelijk geïnspireerde vormen van verklaring van de mens. In hoeverre is onze theoretische en praktische rationaliteit in deze modellen te vangen? Hoe verhouden zij zich tot ons vermogen om, door zelfreflectie, kennis te krijgen van onszelf en onze eigen drijfveren? En welke ruimte blijft er over voor zelfsturing en vrije wil als deze modellen ons gedrag mogelijkerwijs volledig kunnen verklaren en voorspellen? In de context van deze en dergelijke vragen en thema's worden tevens fundamentele wetenschapsfilosofische en metafysische begrippen geïntroduceerd en behandeld.

Kennis van en inzicht in invloedrijke, concurrerende modellen van de mens vanuit diverse wetenschappelijke perspectieven, zoals bijvoorbeeld natuurkundige, biologische, neurowetenschappelijke, economische en (sociaal)psychologische perspectieven.
Kennis van aan deze modellen gerelateerde basale wetenschapsfilosofische en metafysische begrippen, zoals: natuurwet, oorzakelijkheid, verklaring, model, experiment, handeling, keuze, reden, vrijheid, determinisme, en bijbehorende filosofische theorieën.
Meer specifiek: reflectie op de relatie tussen verschillenden soorten van verklaringen omtrent menselijke handelingen en motivaties; kritische analyse van verschillen in de hierbij betrokken wetenschappen (bijvoorbeeld evolutietheorie, neuropsychologie, en rational choice theory).
Vaardigheden waar in het verband van deze cursus aan gewerkt wordt: presenteren in een groep (tijdens werkcolleges); voorbereiden van een beknopte handout; filosofisch debatteren en gezamenlijk verdiepen (in werkcolleges); het schrijven van een paper; het analyseren van teksten.

Je moet voldoen aan de volgende eisen

• Minimaal 30 EC voor de categorie 1 (Bachelor Inleiding) behaald

• Yet to be specified